ถามมา-ตอบไป กับ นิ่วในไต

31 Oct 2015

:อาหารประเภทใดที่ดิฉันควรกิน ดิฉันจะต้องหลีกเลี่ยงอาหารที่มีแคลเซียมสูงมั๊ยคะ

:แคลเซียมไม่ได้เป็นศัตรู หากคุณมีแคลเซียมในปัสสาวะสูง การลดโซเดียม(เกลือ)จะเป็นประโยชน์สำหรับการป้องกันนิ่ว แทนที่จะไปลดการบริโภคแคลเซียมซึ่งร่างกายต้องใช้งาน ให้มุ่งเน้นไปที่การจำกัด โซเดียมในอาหารและลดอาหารที่อุดมไปด้วยแคลเซียมกับออกซาเลต อย่างเช่นผักใบเขียวเข้ม เป็นต้น โซเดียมที่มากเกินไปทำให้คุณสูญเสียแคลเซียมทางปัสสาวะของคุณและเพิ่มความเสี่ยงในก่อตัวของนิ่ว นักโภชนาการของคุณอาจจะแนะนำให้คุณจำกัด โซเดียมมาอยู่ที่ไม่เกิน 2,000 มิลลิกรัมในแต่ละวัน แหล่งที่มาของโซเดียมที่ "ซ่อน" อยู่ อาทิเช่นอาหารกระป๋องหรืออาหารฟ้าสต์ฟู๊ด ผมแนะนำให้คุณอ่านฉลากอาหารและคำนวณปริมาณของโซเดียมที่คุณกิน หากคุณไม่ได้มีแคลเซียมสูงในปัสสาวะแล้วล่ะก็ การป้องกันนิ่วก็เพียงแค่ปรับเปลี่ยนอาหาร แค่นั้นเองครับ

นิ่วในไตชนิดที่เป็นแคลเซียมออกซาเลตเป็นประเภทของนิ่วในไตที่พบบ่อยที่สุด มันทำให้เกิดอาการปวดหลังและปวดเมื่อยตามตัว ออกซาเลตพบตามธรรมชาติในอาหารหลายชนิดรวมทั้งผักและผลไม้ ถั่วและเมล็ดพืชธัญพืชหรือแม้กระทั่งช็อคโกแลตและชา ตัวอย่างบางส่วนของอาหารที่มีระดับของออกซาเลต สูงได้แก่ผักพื้นบ้าน ผักใบเขียวเข้ม ถั่วลิสง ผักขม หัวผักกาด ช็อคโกแลตและมันฝรั่งหวาน
ปริมาณของออกซาเลตในอาหารแตกต่างกันไปจาก คุณภาพดินและระยะความแก่หรือสุกของผักและผลไม้

หลายงานวิจัยแนะนำว่าการ”จำกัด”อาหารที่มีออกซาเลตสูงอาจช่วยลดโอกาสในการเป็นนิ่ว แต่อย่างไรก็ตามอาหารที่มีออกซาเลตสูงจำนวนมากมีประโยชน์ต่อร่างกาย ดังนั้นจึงไม่ควรที่จะเข้มงวดมากเกินไปหากไม่จำเป็น นิ่วในไตส่วนใหญ่จะเกิดขึ้นเมื่อออกซาเลตจับกับแคลเซียมในขณะที่ปัสสาวะเคลื่อนที่ผ่านไต
งานวิจัยใหม่ๆชี้ให้เห็นว่าการรับประทานอาหารและดื่มเครื่องดื่มที่มีแคลเซียมและออกซาเลตสูงไปพร้อมกันในระหว่างการรับประทานอาหารเป็นวิธีการที่ดีกว่าการจำกัดออกซาเลตอย่างสิ้นเชิงเพราะออกซาเลตและแคลเซียมมีแนวโน้มที่จะผูกกันในกระเพาะอาหารและลำไส้ก่อนผ่านกระบวนการทางไตที่จะเริ่มทำงานจึงทำให้มีโอกาสน้อยที่นิ่วในไตจะก่อตัว

:ผมมีนิ่วกรดยูริค มันคืออะไร ผมต้องกินและไม่กินอะไรครับ

:เป็นอีกชนิดหนึ่งที่พบบ่อยของนิ่วในไตซึ่งก็คือนิ่วกรดยูริค เนื้อแดงและหอยมีความเข้มข้นของสารเคมีธรรมชาติที่รู้จักกันเป็นอย่างดีในนาม พิวรีน ซึ่งนำไปสู่การผลิตกรดยูริคที่สูงขึ้นและจะสะสมเป็นผลึกในข้อต่อหรือเป็นนิ่วในไต

เพื่อป้องกันไม่ให้เป็นนิ่วกรดยูริค ควรลดอาหาร พิวรีน สูงเช่นเนื้อแดงเนื้อ เครื่องในและหอย พวกผักยอดอ่อน หรือหน่อที่เพิ่งงอกมาจากดิน แล้วหันมากินอาหารสุขภาพเป็นผัก ธัญพืชและผลิตภัณฑ์ที่มีไขมันต่ำ จำกัดอาหารที่มีรสหวาน น้ำตาลและเครื่องดื่มโดยเฉพาะอย่างยิ่งที่มี
ฟรักโตสสูง จำกัดการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์เพราะมันสามารถเพิ่มระดับกรดยูริคในเลือดและหลีกเลี่ยงการอดอาหารด้วยเหตุผลเดียวกัน
การรับประทานอาหารโปรตีนจากสัตว์ให้น้อยลงและการรับประทานผักให้มากขึ้นจะช่วยลดความเป็นกรดของปัสสาวะและจะช่วยลดโอกาสการเป็นนิ่ว

นอกจากนี้คุณควรแน่ใจว่าได้ดื่มน้ำอย่างน้อยสองลิตรครึ่งต่อวัน เพื่อช่วยลดความเสี่ยงสำหรับการก่อนิ่ว การเปลี่ยนแปลงเหล่านี้ทำให้ชีวิตคุณสามารถลดความเสี่ยงของเกิดโรคเกาต์เพราะกรดยูริคสูงเป็นปัจจัยเสี่ยงสำหรับโรคเกาต์เช่นกัน

นิ่วในไตเรื้อรังโดยทั่วไปจะรักษาโพแทสเซียมซิเตรท มีการศึกษามากมายแสดงให้เห็นว่า น้ำมะนาวและผลไม้รสเปรี้ยวอื่น อาจมีประโยชน์ต่อการป้องกันนิ่วและเป็นที่เชื่อกันว่าซิเตรตในปัสสาวะอาจป้องกันไม่ให้แคลเซียมผูกกับองค์ประกอบอื่น ๆ ที่จะนำไปสู่นิ่ว นอกจากนี้ยังมีหลักฐานบางอย่างที่แสดงให้เห็นว่าซิเตรตอาจป้องกันไม่ให้ผลึกที่มีอยู่แล้วในปัจจุบันผูกพันกับแร่ธาตุอื่น ๆ
และดังนั้นจึงป้องกันพวกกันไม่ให้ใหญ่กว่าเดิม ย้ำอีกครั้ง..น้ำที่ผสมมะนาวมะนาวต้องไม่ยุ่งเกี่ยวกับน้ำตาลหรือน้ำผึ้งเพราะสามารถเพิ่มความเสี่ยงนิ่วในไตได้อย่างแน่นอน

:มันจะช่วย หรือ ทำร้ายดิฉันมั๊ยคะถ้าจะใช้วิตามินหรืออาหารเสริมแร่ธาตุน่ะค่ะ

:วิตามินบี (ซึ่งรวมถึง thiamine, riboflavin, niacin, B6 และ B12) ยังไม่มีการรับรองใด ๆ ว่าจะเป็นอันตรายต่อผู้ที่มีนิ่วในไต และในความเป็นจริง บางการศึกษาแสดงให้เห็นว่า B6 อาจช่วยคนที่มีออกซาเลตในปัสสาวะสูงอีกด้วย แต่อย่างไรก็ตามควรตรวจสอบกับนักโภชนาการเพื่อขอคำแนะนำเกี่ยวกับการใช้วิตามินซี, วิตามินดี, น้ำมันตับปลาหรืออาหารเสริมที่มีแคลเซียมและแม็กนีเซียมเนื่องจากผลิตภัณฑ์เสริมอาหารบางชนิดสามารถเพิ่มโอกาสของการก่อนิ่วในบางคน
ส่วนตัวผมนิยมใช้แร่ธาตุคีเลตเพื่อไปสลายพันธะระหว่างแคลเซียมกับ
อ็อกซาเลต
ด้วยความห่วงใยจากใจจริง

สวัสดี